RANDEVU MUAYENEHANE

BEYİN BAKIM PUANI NEDİR? (BRAIN CARE SCORE)

Güncelleme: 24/04/2025

Beyin sağlığınızı değerlendirmek ve geliştirmek için kullanılan Brain Care Score (Beyin Bakım Puanı), yaşam tarzı faktörlerine dayalı bir ölçümdür. Amerikan Nöroloji Akademisi (AAN) ve diğer sağlık kuruluşlarının önerileri doğrultusunda, bireylerin beyin sağlığını koruyarak uzun vadede bilişsel fonksiyonlarını güçlendirmelerine yardımcı olmak amacıyla geliştirilmiştir.

Bu puanlama sistemi, uyku, beslenme, fiziksel aktivite, stres yönetimi, sosyal bağlantılar ve tıbbi kontroller gibi faktörleri değerlendirerek, bireyin beyin sağlığı açısından hangi seviyede olduğunu belirler.

Beyin Bakım Puanı Nedir? Etkileyen Faktörler ve Arttırmanın Yolları

Fotoğraf: Dilek Necioğlu Örken

Beyin Bakım Puanınızı Etkileyen Faktörler

KATEGORİ AÇIKLAMA PUAN
1. KAN BASINCI İstirahat kan basıncı >140/90, tedavi ile ya da tedavisiz 0
İstirahat kan basıncı 120–139/80–89, tedavi ile ya da tedavisiz 2
İstirahat kan basıncı <120/80 3
2. KAN ŞEKERİ Hemoglobin A1c > 6.4 0
Hemoglobin A1c 5.7–6.4 1
Hemoglobin A1c < 5.7 2
3. KOLESTEROL > 190 mg/dL 0
Tedavi gerekliliği yok ya da < 190 mg/dL 1
Eğer kardiovasküler risk varsa, LDL kılavuzlarla uyumludur 1
4. VÜCUT KİTLE ENDEKSİ < 18.5 kg/m² 1
18.5–25 kg/m² 2
25–29.5 kg/m² 1
> 30 kg/m² 0
5. BESLENME

Beslenme alışkanlıkları:

  • Günde 4,5 porsiyon meyve ve sebze
  • Günde 2 porsiyon yağsız protein
  • Günde 3 veya daha fazla porsiyon tam tahıl
  • Günde 1.500 mg'dan az tuz
  • Haftada 1 litreden az şekerli tatlı içecek
Tipik haftalık diyet yukarıdaki önerilerden en az 2'sini içermiyor 0
Tipik haftalık diyet yukarıdaki önerilerden 2 veya daha fazlasını içeriyor 1
Tipik haftalık diyet yukarıdaki önerilerden 3 veya daha fazlasını içeriyor 2
6. ALKOL Haftada 4 veya daha fazla alkollü içki 0
Haftada 2–3 alkollü içki 1
Haftada 0–1 alkollü içki 2
7. SİGARA Şu anda sigara içiyor 0
Hiç sigara içmemiş veya bir yıldan daha uzun süre önce bırakmış 3
8. AEROBİK AKTİVİTELER Haftada 150 dakikadan az orta yoğunlukta veya 75 dakikadan az yüksek yoğunlukta fiziksel aktivite 0
Haftada en az 150 dakika orta şiddette veya 75 dakika yüksek şiddette fiziksel aktivite 1
9. UYKU DÜZENİ Tedavi edilmemiş uyku bozukluğu ve/veya gece başına <7 saat uyuma 0
Tedavi edilmiş uyku bozuklukları ve gece başına 7–8 saat rutin uyku 1
10. STRES YÖNETİMİ Genellikle işlev görmeyi zorlaştıran yüksek düzeyde stres 0
Zaman zaman işlev görmeyi zorlaştıran orta düzeyde stres 1
Nadiren işlevselliği zorlaştıran yönetilebilir düzeyde stres 2
11. SOSYAL BAĞLANTILAR Eşim veya çocuklarım dışında çok az yakınım var veya hiç yok 0
Eşim veya çocuklarım dışında kendimi yakın hissettiğim ve özel konular hakkında konuşabileceğim en az iki kişi var 1
12. HAYATIN ANLAMI Hayatımda bir değer ya da amaç bulmak için sık sık mücadele ediyorum 0
Genellikle hayatımın bir anlamı ve/veya amacı olduğunu hissederim 1

Toplam Beyin Bakım Skoru: (0-21)

Beyin Bakım Puanınızı Artırmanın Yolları

  • Daha fazla uyuyun ve uyku düzeninizi koruyun.
  • Akdeniz diyeti veya MIND diyeti gibi beyin dostu beslenme tarzlarını benimseyin.
  • Haftada en az 150 dakika egzersiz yapın.
  • Stresinizi nefes egzersizleri, yoga veya meditasyonla yönetin.
  • Sosyal etkileşimlerinizi artırarak yalnızlıktan kaçının.
  • Sigara ve aşırı alkol tüketiminden uzak durun.
  • Bilişsel aktivitelerle beyninizi uyarın (yeni şeyler öğrenmek, müzik çalmak, bulmaca çözmek).
  • Düzenli sağlık kontrollerinizi yaptırarak kan basıncınızı, kolesterolünüzü ve şeker seviyelerinizi takip edin.

Beyin Bakım Puanınızı iyileştirmek, sadece beyin sağlığınızı korumakla kalmaz, aynı zamanda genel yaşam kalitenizi artırarak sağlıklı bir yaşlanma süreci geçirmenizi sağlar. Beyninize iyi bakın, sağlıklı bir gelecek için adımlarınızı bugünden atın!

Kaynaklar:
Singh S.D et al. The predictive validity of a Brain Care Score for dementia and stroke: data from the UK Biobank cohort. Frontiers in Neurology 10.3389/fneur.2023.1291020

Paylaş
Paylaş
error: Content is protected !!